$ 1585- عبد العزيز بن مروان

1585- Abdülazîz b. Mervân b. el-Hakem b. Ebi'l-Âs b. Ümeyye b. Abdüşems.

Annesi, Kelb kabilesinden Leylâ bint Zebbân b. el-Esbag b. Amr b. Sa'lebe b. el-Hâris b. Hısn b. Damdam b. Adî b. Cenâb'dır. Abdülazîz, "Ebü'l-Esbag" künyesiyle anılırdı.

Abdülazîz b. Mervân'ın çocukları şunlardır: Halife olan Ömer (radıyallahu anh), Âsım, Ebû Bekir ve küçük yaşta vefat eden Muhammed; bunların anneleri Benî Adî b. Ka'b'dan Âsım b. Ömer b. el-Hattâb b. Nüfeyl'in kızı Ümmü Âsım'dır. Künyesini aldığı el-Esbag b. Abdülazîz ile bir cariyeden doğma Ümmü Osman ve Ümmü Muhammed. Süheyl, Sehl ve Ümmü'l-Hakem; bunların anneleri Abdullah b. Amr b. el-Âs b. Vâil es-Sehmî'nin kızı Ümmü Abdullah'tır. Bir cariyeden doğma Zebbân b. Abdülazîz ve Cezy. Son olarak Ümmü'l-Benîn; onun annesi ise Leylâ bint Süheyl b. Hanzale b. et-Tufeyl b. Mâlik b. Ca'fer b. Kilâb'dır.

Abdülazîz, Ebû Hüreyre'den rivayette bulunmuştur. Güvenilir (sika) bir ravi olup rivayeti azdı.

Mervân b. el-Hakem, veliahtlığı Abdülmelik b. Mervân'a, ondan sonra da Abdülazîz b. Mervân'a vermişti. Mervân onu Mısır'a vali tayin etmiş, Abdülmelik de tahta geçince onu bu görevinde bırakmıştı. Ancak Abdülmelik'e onun bu veliahtlık makamı ağır geldi ve kendisinden sonra oğulları Velîd ile Süleymân'a hilafet için biat almak maksadıyla onu azletmek istedi. Mühründen sorumlu olan, hürmet ve tazim gösterdiği Kabîsa b. Züeyb buna engel oldu; Abdülmelik de bu niyetinden vazgeçti. Abdülazîz, seksen beş senesinin Cemâziyelevvel ayında Mısır'da vefat etti. Haber Abdülmelik b. Mervân'a gece ulaştı. Sabah olunca halkı çağırarak kendisinden sonra halifelik için Velîd'e, Velîd'den sonra da Süleymân'a