$ 1030- عتاب بن أسيد

1030- Attâb b. Esîd

O, Ebü'l-Âs b. Ümeyye b. Abdüşşems b. Abdümenâf b. Kusayy'ın oğludur.

Annesi ise Zeyneb bint Ebî Amr b. Ümeyye b. Abdüşşems b. Abdümenâf'tır.

Attâb b. Esîd'in çocukları Abdurrahman ve Attâb'tır; bu ikisinin annesi Cüveyriye bint Ebî Cehl b. Hişâm b. Muğîre'dir. Attâb b. Esîd, Mekke'nin fethedildiği gün İslâm'a girdi. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem, şevval ayının altıncı gecesi geçmişken, cumartesi günü, sekizinci senede Mekke'den Huneyn'e doğru yola çıktı ve Mekke'ye Attâb b. Esîd'i, halka namaz kıldırmak üzere vali tayin etti; Muâz b. Cebel ile Ebû Mûsâ el-Eş'arî'yi de halka sünnetleri ve din konusunda fıkhı öğretmeleri için orada bıraktı. Attâb'a şöyle dedi: "Seni ne üzerine görevlendirdiğimi biliyor musun?" Attâb: "Allah ve Rasûlü daha iyi bilir" dedi. Rasûlullah: "Seni Allah'ın halkı üzerine görevlendirdim" buyurdu. Attâb, o sene -sekizinci senede- halka haccı yönetti; ancak bu, Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem'in onu bizzat hac emirliğine tayin etmesiyle değildi, o zaten Mekke'nin emiriydi. O yıl müslümanlardan ve müşriklerden insanlar kendi âdetleri üzere haccettiler. Bununla birlikte, Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem'in onu o sene hac emirliğine tayin ettiğini söyleyen birini de duymuştum; en doğrusunu Allah bilir.

6749- (İbn Sa'd) dedi ki: Bize Muhammed b. Ömer haber verdi, dedi ki: Bize İbrahim b. Cafer, babasından rivayet etti, dedi ki: Halifeliği döneminde Ömer b. Abdülazîz'i işitmiştim.

Muhammed b. Ömer dedi ki: Bize Muhammed b. Sâlih, Mûsâ b. İmrân b. Menâh'tan haber verdi -ikisi de- dediler ki: Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem vefat ettiğinde, Attâb b. Esîd onun Mekke üzerindeki valisiydi; fetih günü onu vali tayin etmişti ve Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem vefat edinceye kadar bu görevden ayrılmadı.

6750- (İbn Sa'd) dedi ki: Bize Dahhâk b. Mahled eş-Şeybânî Ebû Âsım en-Nebîl haber verdi, dedi ki: Bize Hâlid b. Ebî Osman b. Abdullah b. Hâlid b. Esîd, kendilerine mensup bir mevlâdan -sanırım İbn Keysân'dan- rivayet etti, dedi ki: Attâb b. Esîd şöyle dedi: "Bu görevime geleli beri, mevlâm Keysân'ın bana giydirdiği iki düğümlü elbiseden başka bir şey edinmedim."