KURAN KATİBİ
İhyâu Ulûmi'd-Dîn

الجملة السابعة في بقية أعمال الحج بعد الوقوف من المبيت والرمي والنحر والحلق والطواف (1/2)

Yedinci Bölüm: Vakfeden sonraki hac amellerinin geri kalanı; Müzdelife'de gecelemek, taşlamak, kurban kesmek, tıraş olmak ve tavaf (1/2)

فإذا أفاض من عرفة بعد غروب الشمس فينبغي أن يكون على السكينة والوقار

وليجتنب وجيف الخيل وإيضاع الإبل كما يعتاده بعض الناس فإن رسول الله صلى

الله عليه وسلم نهى عن وجيف الخيل وإيضاع الإبل وقال اتقوا الله وسيروا

سيرا جميلا لا تطأوا ضعيفا ولا تؤذوا مسلما (1)

فإذا بلغ المزدلفة اغتسل لها لأن المزدلفة من الحرم فليدخله بغسل وإن قدر

على دخوله ماشيا فهو أفضل وأقرب إلى توقير الحرم ويكون في الطريق رافعا

صوته بالتلبية فإذا بلغ المزدلفة قال اللهم إن هذه مزدلفة جمعت فيها ألسنة

مختلفة تسألك حوائج مؤتنفه فاجعلني ممن دعاك فاستجبت له وتوكل عليك فكفيته

ثم يجمع بين المغرب والعشاء بمزدلفة في وقت العشاء قاصرا له بأذان وإقامتين

ليس بينهما نافلة ولكن يجمع نافلة المغرب والعشاء والوتر بعد الفريضتين

ويبدأ بنافلة المغرب ثم بنافلة العشاء كما في الفريضتين فإن ترك النوافل في

السفر خسران ظاهر وتكليف إيقاعها في الأوقات إضرار وقطع للتبعية بينهما

وبين الفرائض فإذا جاز أن يؤدي النوافل مع الفرائض بتيمم واحد بحكم التبعية

فبأن يجوز أداؤهما على حكم الجمع بالتبعية أولى ولا يمنع من هذا مفارقة

النفل للفرض في جواز أدائه على الراحلة لما أو مأنا إليه من التبعية

والحاجة

ثم يمكث تلك الليلة

بمزدلفة وهو مبيت نسك ومن خرج منها في النصف الأول من الليل ولم يبت

فعليه دم وإحياء هذه الليلة الشريفة من محاسن القربات لمن يقدر عليه ثم إذا

انتصف الليل يأخذ في التأهب للرحيل ويتزود الحصى منها ففيها أحجار رخوة

فليأخذ سبعين حصاة فإنها قدر الحاجة ولا بأس بأن يستظهر بزيادة فربما يسقط

منه بعضها ولتكن الحصى خفافا بحيث يحتوي عليه أطراف البراجم

ثم ليغلس بصلاة الصبح وليأخذ في المسير حتى إذا انتهى إلى المشعر الحرام

وهو آخر المزدلفة فيقف ويدعو إلى الإسفار ويقول اللهم بحق المشعر الحرام

والبيت الحرام والشهر الحرام والركن والمقام أبلغ روح محمد منا التحية

والسلام وأدخلنا دار السلام يا ذا الجلال والإكرام ثم يدفع منها قبل طلوع

الشمس حتى ينتهي إلى موضع يقال له وادي محسر فيستحب له أن يحرك دابته حتى

يقطع عرض الوادي وإن كان راجلا أسرع في المشي

ثم إذا أصبح يوم النحر خلط التلبية بالتكبير فيلبي تارة ويكبر أخرى

فينتهي إلى منى ومواضع الجمرات وهي ثلاثة فيتجاوز الأولى والثانية فلا شغل

له معهما يوم النحر حتى ينتهي إلى جمرة العقبة وهي على يمين مستقبل القبلة

في الجادة والمرمى مرتفع قليلا في سفح الجبل وهو ظاهر بمواقع الجمرات ويرمي

جمرة العقبة بعد طلوع الشمس بقدر رمح وكيفيته أن يقف مستقبلا القبلة وإن

استقبل الجمرة فلا بأس ويرمي سبع حصيات رافعا يده ويبدل التلبية بالتكبير

ويقول مع كل حصاة الله أكبر على طاعة الرحمن ورغم الشيطان اللهم تصديقا

بكتابك واتباعا لسنة نبيك فإذا رمى قطع التلبية والتكبير إلا التكبير عقيب

فرائض الصلوات من ظهر يوم النحر إلى عقيب الصبح من آخر أيام التشريق ولا

يقف في هذا اليوم للدعاء بل يدعو في منزله

وصفة التكبير أن يقول الله أكبر الله أكبر الله أكبر كبيرا والحمد لله

كثيرا وسبحان الله بكرة وأصيلا لا إله إلا الله وحده لا شريك له مخلصين له

الدين ولو كره الكافرون لا إله إلا الله وحده صدق وعده ونصر عبده وهزم

الأحزاب وحده لا إله إلا الله والله أكبر ثم ليذبح الهدي إن كان معه

والأولى أن يذبح بنفسه وليقل بسم الله والله أكبر اللهم منك وبك وإليك تقبل

مني كما تقبلت من خليلك إبراهيم والتضحية بالبدن أفضل ثم بالبقر ثم بالشاة

والشاة أفضل من مشاركة ستة في البدنة أو البقرة والضأن أفضل من المعز قال

رسول الله صلى الله عليه وسلم خير الأضحية الكبش الأقرن والبيضاء أفضل من

الغبراء والسوداء (1) وقال أبو هريرة البيضاء أفضل في الأضحى من دم سوداوين

وليأكل منه إن كانت من هدي التطوع ولا يضحين بالعرجاء والجدعاء والعضباء

والجرباء والشرقاء والخرقاء والمقابلة والمدابرة والعجفاء والجدع في الأنف

والأذن للقطع منهما والعضب في القرن وفي نقصان القوائم والشرقاء المشقوقة

الأذن من فوق والخرقاء من أسفل والمقابلة المخروقة في الأذن من قدام

والمدابرة من خلف والعجفاء المهزولة التي لا تنقى أي لا مخ فيها من الهزال

ثم ليحلق بعد ذلك والسنة أن يستقبل القبلة ويبتدىء بمقدم رأسه فيحلق الشق

الأيمن إلى العظمين المشرفين على القفا ثم ليحلق الباقي ويقول اللهم أثبت

لي بكل شعرة حسنة وامح عني بها سيئة وارفع لي بها عندك درجة والمرأة تقصر

الشعر والأصلع يستحب له إمرار الموسى على رأسه ومهما حلق بعد رمي الجمرة

فقد حصل له التحلل الأول وحل له كل المحذورات إلا النساء والصيد

ثم يفيض إلى مكة ويطوف كما وصفناه وهذا الطواف طواف ركن في الحج ويسمى

طواف الزيارة وأول وقته بعد نصف الليل من ليلة النحر وأفضل وقته يوم النحر

ولا آخر لوقته بل له أن يؤخر إلى أي وقت شاء ولكن يبقى مقيدا بعلقة الإحرام

فلا تحل له النساء إلى أن يطوف فإذا طاف تم التحلل وحل الجماع وارتفع

الإحرام بالكلية ولم يبق

إلا رمي أيام التشريق والمبيت بمنى وهي واجبات بعد زوال الإحرام على سبيل

الإتباع للحق وكيفية هذا الطواف مع الركعتين كما سبق في طواف القدوم فإذا

فرغ من الركعتين فليسع كما وصفنا إن لم يكن سعى بعد طواف القدوم وإن كان قد

سعى فقد وقع ذلك ركنا فلا ينبغي أن يعيد السعي

وأسباب التحلل ثلاثة الرمي والحلق والطواف الذي هو ركن

ومهما أتى باثنين من هذه الثلاثة فقد تحلل أحد التحللين ولا حرج عليه في

Türkçe Tercüme

Yedinci cümle: Mebitten, taşlama işleminden, kurban kesiminden, saç traşından ve tavaftan sonra haccın kalan işlemleri hakkında

Kişi Arafat'tan güneş battıktan sonra ayrılırsa, sakin ve vakarla hareket etmesi gerekir. Atların hızlı koşuşturmasından ve develerin hızla yürütülmesünden kaçınmalıdır; çünkü bazı insanlar bunu adet haline getirmiştir. Oysa Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem atların hızlı koşuşturmasından ve develerin hızla yürütülmesinden nehiy etmiş ve şöyle buyurmuştur: "Allah'tan sakının ve güzel bir şekilde yolculuk yapın, zayıf olanı ezmeyin ve Müslümanları rahatsız etmeyin."

Müzdelife'ye vardığında oraya gusül alması gerekir; çünkü Müzdelife Haram'ın bir parçasıdır. Haram'a gusül almış olarak girmesi gerekir. Yürüyerek girmek mümkün ise, bu daha üstün ve Haram'a daha saygılıdır. Yolda telbiye sesini yüksek sesle getirecek; Müzdelife'ye vardığında şöyle diyecektir: "Ey Allah, bu Müzdelife'dir ve burada farklı lisanlardan insanlar toplandılar, senden başka şeyler talep ediyorlar. Seni çağıranları kabul ettiğin gibi, beni de çağıranlardan kıl, sana tevekkül etmeleri için onlara yeterli ol." Sonra Müzdelife'de Maghrib ile Isha namazlarını Isha vakti icra ederken, tek ezanla iki ikame ile birleştirecek, ikisi arasında bir nafile olmayacaktır. Ancak Maghrib'in naflesini, Isha'nın naflesini ve vitri iki farz namazdan sonra icra edecektir. Maghrib naflesinden başlayarak, Isha naflesine geçecek; farz namazlarında olduğu gibi. Çünkü seferde naileleri terk etmek açık bir ziyan, onları vakitlerine sıkıştırmak ise zorluk ve farz namazlarla arasındaki bağı koparmaktır. Tebeuyet hükümü gereği naifelerin farz namazlarla birlikte tek teyemmulle yapılması caiz olursa, naifeleri birleştirme hükümü altında, tebeuyet gereği yapılması daha caizdir. Bu durum nafilenin farz namazdan ayrı olması nedeniyle da engel teşkil etmez; zira ona binekte icra etmesinin caiz olması, tebeuyet ve ihtiyaç gerekçesi iledir.

Ardından o gece Müzdelife'de kalmalıdır; bu bir nüsk ibadettir. Kim gecenin ilk yarısında oradan ayrılıp, orada gecekodmasa, üzerine bir keffaret düşer. Bu kutsal gecenin iyi kullanılması, gücü yeten kimse için güzel bir ibadettir. Gece yarısı geçince, hareket etmeye hazırlanmalı ve taşları oradan almalıdır. Oradaki taşlar gevşek olduğundan, yetmiş taş alması gerekir; bu, ihtiyaç için kafi olandır. Çok almakta bir sakınca yoktur; zira bazı taşlar yolda dökülmelidir. Taşlar hafif olmalıdır; parmak tırnaklarının ucu ile alacak kadar. Gece seher vaktinden önce Sabah namazını kılıp, yolculuğa başlamalı; Mescid-i Haram'a, yani Müzdelife'nin sonuna vardığında durmalı ve seher olana kadar dua etmeli, şöyle demelidir: "Ey Allah, Mescid-i Haram, Kâbe-i Müşerrefe, Şehr-i Haram, Rükn ve Makam hakkı için Muhammed'e selam salınız ve bizlere daru's-selama sokunuz, ey Celal ve İkramsahibi." Sonra güneş doğmadan oradan kalkmalı; Vadi Muhsir denilen yere vardığında, dinek hyvancını çalıştırarak vadinin genişliğini geçmesi müstehaptır. Yaya ise yürüyüşünü hızlandırmalıdır.

Nahr günü sabahı telbiyeyi tekbir ile karıştırmalı; bir ara telbiye getirecek, bir ara tekbir yapacaktır. Mina'ya ve cimarat yerlerine vardığında, tasalı vardır. İlk ikisini geçip, sırası gelmediğinde onlarla işi olmadığında, Cimrat-i Akabe'ye vardığında; bu, Kıble karşı duran kimsenin sağ tarafında, açık yolda bulunur. Hedef yeriyüksek ve dağın yamaçında yer alır; cimrat yerlerinin yanında görülür. Cimrat-i Akabe'yi güneş doğduktan sonra bir mızrak boyu kadar yükseklikte taşlayacak. Şekli şöyledir: Kıble karşı durmalı; çünkü cimrata da karşı durmakta sakınca yoktur. Yedi taş atmalı, elini kaldırıp telbiyeyi tekbir ile değiştirmeli. Her taş atarken şöyle demelidir: "Allahu Ekber, Rahman'ın itaatine, Şeytan'ın utandırılmasına. Ey Allah, Kitabın hakkına iymanen, Nebiin sünnetine ittibaten." Taşlama tamamlandıktan sonra telbiye ve tekbir kesmelidir; ancak Nahr günü öğleden sonrası itibaren Teşriq günlerinin son sabah namazından sonraya kadar farz namazlardan sonraki tekbir devam eder. Bu gün dua için durmayı değil; duasını evinde yapmalıdır.

Tekbir şekli şöyledir: "Allahu Ekber Allahu Ekber, Allahu Ekber Kebiran, vel-hamdu lillahi kesiran, ve subhanallah bekre ve asilan. La ilahe illallahu vahdahu la şerikelahu, muhlisine lehud-din ve lev kerihel-kafirun. La ilahe illallahu vahdahu sadaka va'dahu, ve nasara abdahu, ve hazamel-ahzab wahdah. La ilahe illallahu, wallahu Ekber." Sonra kurban hayvanı bulunduruyorsa, onu kesmeli; tercihan kendisi kesmelidir. Kesme sırasında: "Bismillah wallahu Ekber, Allahhumme minka ve bika ve ileyka tekabbel minni, kema tekabbalta min haleelika Ibrahim" demelidir. Büyükbaş hayvan kurbanlaş

Yapay zekâ destekli tercümedir; ilmî çalışmalar için aslına başvurunuz.